करका दरमा हेरफेर : ३६० वस्तुमा लाग्दै आएको अन्तःशुल्क खारेज
काठमाडौं। सरकारले आर्थिक विधेयक २०८३ मार्फत विभिन्न करका दरमा हेरफेर गरेको छ। आगामी आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को बजेटमार्फत विभिन्न ३६० वस्तुमा लाग्दै आएको अन्तःशुल्क खारेज गरिएको अर्थमन्त्री डा स्वर्णिम वाग्लेले बताएका हुन्।
मदिरा, सुर्तीजन्य वस्तुलगायतमा भने अन्तःशुल्कका दर बढेका छन्। त्यस्तै, पत्रु खाना (जंक फुड), रङगरोगन, जुसलगायतका वस्तुमा पनि अन्तःशुल्क बढेको छ। आर्थिक विधेयकअनुसार गुड, सख्खर भेलीको अन्तःशुल्क प्रतिक्विन्टल १३८ बाट बढाएर १४० पुर्याइएको छ । त्यस्तै, उखुको खुदोको अन्तःशुल्क प्रतिक्विन्टल रु ११० बाट बढाएर ११५ पुर्याइएको छ।
चिनीले छोपेको वा नछोपेको तथा मिठो लेप लगाइएको वा नलगाइएको चुइगम, कोकोको धुलो, चिनी वा गुलियो पदार्थ नहालेको चक्लेट र अरु कोको मिसिएका वस्तुको अन्तःशुल्क १५ बाट बढाएर २२ पुर्याइएको छ। स्पागेटी, म्याकरोनी, पास्ताजस्ता वस्तुमा प्रतिकिलो २० लाग्दै आएको अन्तःशुल्क बढाएर ३५ पुर्याइएको छ।
पाउरोटी, कोको परेको पाउरोटी, क्रिप्स ब्रेड, जिन्जर ब्रेड, गुलियो बिस्कुट, केक, कुकिज, पेस्ट्री, वेफल र बेफरको अन्तःशुल्क बढेको छ। कुरकुरे कुरमुरे, लेज, चिजबलजस्ता वस्तुको अन्तःशुल्क यसअघि प्रतिकिलो २० लाग्दै आएकामा त्यसलाई बढाएर प्रतिकिलो ७५ बनाइएको छ।
यसअघि आलु चिप्समा प्रतिकिलो १८ अन्तःशुल्क लाग्दै आएकामा त्यसलाई बढाएर प्रतिकिलो ३० बनाइएको छ। विभिन्न फलफूलको जुस जस्तै सुन्तलाको जुस, भोगटेको जुस, भुँइकटहरको जुस, अंगुुरको जुस, स्याउको जुस, गोलभेँडाको जुस, आँपको जुसको अन्तःशुल्क यसअघि प्रतिलिटर १३ रुपैयाँ ५० पैसाबाट बढाएर प्रतिलिटर १४ बनाइएको छ।
सुर्तीरहित पान मसलामा यसअघि प्रतिकिलो ८७५ लाग्ने गरेको अन्तःशुल्क रकम अहिले बढाएर प्रतिकिलो एक हजार १५० बनाइएको आर्थिक विधेयकमा उल्लेख छ।
त्यस्तै, सूर्तीरहित सुगन्धित सुपारीको अन्तःशुल्क प्रतिकिलो ३७५ बाट बढाएर प्रतिकिलो ५०० बनाइएको छ। अल्कोहलरहित बियरमा अन्तःशुल्क प्रतिलिटर ४५ लाग्ने गरेकामा शतप्रतिशत बढाएर प्रतिलिटर ९० बनाइएको छ। इनर्जी ड्रिंक्समा अन्तःशुल्क प्रतिलिटर ५२ लाग्ने गरेकामा १२० पुर्याइएको छ।
हल्का पेय पदार्थमा प्रतिलिटर २५ अन्तःशुल्क लाग्ने गरेकामा त्यसलाई बढाएर ६० बनाइएको छ। माल्टबाट बनाइएको बियरमा ५ प्रतिशतसम्म अल्कोहल भएकामा अन्तःशुल्क प्रतिलिटर २४० बाट बढाएर २५५, त्यस्तै १२ प्रतिशतदेखि १७ सम्म अल्कोहल भएको वाइनमा अन्तःशुल्क प्रतिलिटर ४६० लाग्ने गरेकोमा अब प्रतिलिटर ४९० पुर्याइएको छ।
त्यस्तै, १७ प्रतिशतभन्दा बढी अल्कोहल भएको वाइनमा अन्तःशुल्क प्रतिलिटर ५३५ लाग्ने गरेकामा अब प्रतिलिटर ५७० बनाइएको छ। छ्याङ अर्थात् कन्ट्री बियरको अन्तःशुल्क प्रतिलिटर ४८ बाट प्रतिलिटर रु ५० बनाइएको छ।
सेम्पेन, सेरी, मिड, पेरी साइडरलगायतका पदार्थको अन्तःशुल्क प्रतिलिटर ५१६ बाट घटाएर रु ४९० बनाइएको छ। त्यस्तै, १७ प्रतिशतभन्दा बढी अल्कोहल भएको जडिबुटी मिश्रित मदिरा, कक्टेलमा ५१६ बराबर अन्तःशुल्क लाग्ने गरेकामा त्यसलाई बढाएर ५७० बनाइएको छ।
त्यसैगरी, सुर्ती भएका सिगार, सेरुट र सानो सिगारमा प्रतिखिल्ली ३१ लाग्ने अन्तःशुल्क अहिले बढेर ३५ भएको छ। फिल्टर नभएको सुर्तीको चुरोट प्रतिएम ७७८ रहेकामा बढेर ७८० पुगेको छ। त्यस्तै, फिल्टर भएको ७० मिमिसम्म लम्बाइ भएको चुरोटको अन्तःशुल्क एक हजार ७९२ बाट बढेर एक हजार ८४५ पुगेको छ। सुर्तीजन्य वस्तु र चुरोटमा अन्तःशुल्क बढेको छ।
त्यस्तै रङलेप (पेन्ट), रङ्गरोगनका लागि चाहिने इनामेल, सडकमा चिन्ह लगाउने थर्मोप्लास्टिक पेन्टको अन्तःशुल्क ७ बाट बढेर १५ बनाइएको छ। टायलको रुपमा वा रोलमा रहेका भुइँ ढाक्ने वस्तु (फ्लोर कभरिङ) का लागि प्रयोग हुने वस्तुको अन्तःशुल्क १० बाट बढाएर १५ पुर्याइएको छ।